Η Κατούνα Λευκάδας διψά, το νερό χάνεται και το καλοκαίρι τώρα αρχίζει

Το θέμα της ύδρευσης δεν είναι απλώς ένα τεχνικό ζήτημα. Είναι πλέον ζήτημα καθημερινότητας, δημόσιας υγείας, τουριστικής αξιοπιστίας και πολιτικής ευθύνης. Και όσο πλησιάζουμε στην κορύφωση της θερινής περιόδου, τόσο πιο πιεστικό γίνεται το ερώτημα: μπορεί η Λευκάδα να βγάλει το καλοκαίρι με αυτά τα δεδομένα;

Στη συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου, το πρόβλημα τέθηκε με ένταση από τον δημοτικό σύμβουλο Κωνσταντίνο Σέρβο, ο οποίος διαχώρισε τους οικισμούς σε δύο κατηγορίες. Από τη μία πλευρά βρίσκονται οι περιοχές που διαθέτουν δικές τους πηγές και φέτος, λόγω των βροχοπτώσεων του χειμώνα, εμφανίζονται σε καλύτερη κατάσταση. Από την άλλη, βρίσκονται οι οικισμοί που εξαρτώνται από το κεντρικό σύστημα ύδρευσης και ήδη βιώνουν σοβαρές ελλείψεις.

Στη δεύτερη κατηγορία εντάσσονται, σύμφωνα με όσα ειπώθηκαν, οι Τσουκαλάδες, το Φρύνι, η Κατούνα, η Νικιάνα και άλλες περιοχές με μικρότερη ένταση του φαινομένου.

Ο κ. Σέρβος ανέφερε ότι στους Τσουκαλάδες όσοι βρίσκονται κοντά στον επαρχιακό δρόμο έχουν διακοπές νερού από το μεσημέρι και μετά, ενώ την Κυριακή και τη Δευτέρα εμφανίστηκαν υδροφόρες για να καλύψουν τις ανάγκες. Το πρόβλημα, όμως, δεν λύνεται με συστάσεις του τύπου «βάλτε δεξαμενές», όταν ακόμη και οι δεξαμενές δεν μπορούν να γεμίσουν αν δεν υπάρχει επαρκής παροχή.

Στο Φρύνι, σύμφωνα με όσα ειπώθηκαν, το νερό κόβεται μετά τη μία. Στη Νικιάνα, ιδιαίτερα πάνω από τον επαρχιακό δρόμο, από το σχολείο και την εκκλησία και άνω, το νερό δεν επαρκεί. Στον Πόρο υπάρχει αγωγός 450 μέτρων από την πηγή προς τη δεξαμενή που, όπως αναφέρθηκε, χρειάζεται αντικατάσταση.

Όμως η πιο δύσκολη εικόνα φαίνεται να καταγράφεται στην Κατούνα. Κάτοικος του χωριού, ο Γιώργος Κονιδάρης, περιέγραψε μια κατάσταση που ξεπερνά την απλή ταλαιπωρία. Όπως είπε, τα τρία τέταρτα του χωριού δεν έχουν νερό εδώ και περίπου 15 ημέρες, ενώ για έξι μήνες το νερό ερχόταν μόλις για δύο ώρες την ημέρα. Πλέον, όπως κατήγγειλε, δεν υπάρχει ούτε αυτό.

Η αποστροφή του ήταν χαρακτηριστική: «Δεν έχουμε νερό να κάνουμε μπάνιο τα παιδιά μας. Κάνω τα παιδιά μου μπάνιο στη Λυγιά, στη μάνα μου, επειδή στην Κατούνα δεν έχουμε νερό».

Ακόμη πιο εντυπωσιακή ήταν η αναφορά του σε φαινόμενα υδροφόρων που πωλούν νερό στην πλατεία, με τιμή 50 ευρώ τον τόνο. «Δεν μου λείπουν δύο ευρώ να πάρω μια εξάδα νερό. Μου λείπει το νερό», είπε χαρακτηριστικά, αποτυπώνοντας με μια φράση την ουσία του προβλήματος.

Ο αντιδήμαρχος Φίλιππος Σκληρός αναγνώρισε ότι στην Κατούνα υπάρχει πρόβλημα. Όπως εξήγησε, το booster δεν λειτουργεί όλο το 24ωρο λόγω χαμηλής πίεσης στον κεντρικό αγωγό, με αποτέλεσμα το νερό να μοιράζεται εκ περιτροπής σε βόρεια και νότια περιοχή. Αυτή η διαδικασία, όπως είπε, δημιούργησε και βουλώματα στο δίκτυο, με τους υδραυλικούς και την υπηρεσία να προσπαθούν να εντοπίσουν τα σημεία.

Για τους Τσουκαλάδες, ο κ. Σκληρός ανέφερε ότι το booster που είχε τοποθετηθεί το 2022 μπορούσε τότε να στέλνει περίπου 60 κυβικά την ώρα, επειδή ο κεντρικός αγωγός λειτουργούσε με πίεση περίπου 8 ατμοσφαιρών. Σήμερα, όμως, η πίεση είναι χαμηλότερη και η ποσότητα που φτάνει είναι μικρότερη, με αποτέλεσμα να δημιουργούνται διακοπές.

Η ουσία, πάντως, βρίσκεται στην ποσότητα νερού που φτάνει συνολικά στη Λευκάδα.

Ο κ. Σέρβος υποστήριξε ότι από τη Λευκάδα λείπουν αυτή τη στιγμή περίπου 4.000 κυβικά μέτρα νερού την ημέρα από το νερό του Αγίου Γεωργίου. Σύμφωνα με τα στοιχεία που ανέφερε, από τις πηγές φτάνουν κατά μέσο όρο περίπου 13.272 κυβικά ημερησίως, από τα οποία αφαιρούνται περίπου 1.270 κυβικά για Πλαγιά και Περατιά. Έτσι, για τη Λευκάδα απομένουν περίπου 12.000 κυβικά, ενώ οι ανάγκες υπολογίζονται τουλάχιστον στις 16.000 κυβικά την ημέρα.

Και όλα αυτά σήμερα, πριν ακόμη φτάσουμε στον Ιούλιο και τον Αύγουστο. Αυτό είναι το μεγάλο ερώτημα που αιωρείται πάνω από τη συζήτηση: αν οι ανάγκες είναι ήδη αυξημένες και οι ελλείψεις ήδη εμφανείς, τι θα συμβεί όταν η Λευκάδα γεμίσει επισκέπτες; Όταν τα καταλύματα φτάσουν σε υψηλές πληρότητες; Όταν η κατανάλωση εκτοξευθεί σε παραθαλάσσιες και τουριστικές περιοχές;

Παραλίες και νησιά

Ο δήμαρχος Ξενοφών Βεργίνης ανέφερε ότι υπήρξαν παρεμβάσεις και συναντήσεις με αρμόδιους θεσμικούς παράγοντες, προκειμένου να αυξηθεί η παροχή προς τη Λευκάδα. Όπως είπε, στην περιοχή της Πρέβεζας έγιναν μετρήσεις που έδειξαν παροχή από 760 έως 800 κυβικά την ώρα.

Ωστόσο, από εκεί και μετά αρχίζει το μεγάλο «μαύρο κουτί» του δικτύου. Σύμφωνα με όσα ανέφερε ο δήμαρχος, αποδείχθηκε ότι χάνονται περίπου 100 με 110 κυβικά νερού την ώρα σε τμήμα του δικτύου μετά την υποθαλάσσια της Πρέβεζας, στην περιοχή που περιλαμβάνει το Άκτιο, το αεροδρόμιο, μαρίνες, επιχειρήσεις, ενοικιάσεις αυτοκινήτων, κατοικίες και πιθανές αρδεύσεις.

Με απλά λόγια, μιλάμε για πάνω από 2.400 κυβικά την ημέρα μόνο από αυτή την απώλεια. Αν ο αριθμός φτάνει τα 110 κυβικά την ώρα, τότε η ημερήσια απώλεια ανεβαίνει στα 2.640 κυβικά. Πρόκειται για ποσότητα που θα μπορούσε να καλύψει σημαντικό μέρος των αναγκών των οικισμών που σήμερα υποφέρουν.

Ο κ. Βεργίνης έκανε λόγο και για πιθανές χρήσεις νερού σε αρδεύσεις και θερμοκήπια στην περιοχή του Ακτίου, σημειώνοντας ότι επικοινώνησε με την πλευρά της Βόνιτσας και αναμένει απαντήσεις. Αν ισχύει ότι νερό που προορίζεται για τη Λευκάδα χάνεται ή διοχετεύεται αλλού, τότε το ζήτημα παύει να είναι απλώς τεχνικό. Γίνεται ζήτημα διαχείρισης, ελέγχου και θεσμικής παρέμβασης.

Στη συζήτηση παρενέβη και ο πρώην δήμαρχος Κώστας Δρακονταειδής, ο οποίος έθεσε έναν κρίσιμο δείκτη: τι ποσότητα μπαίνει τελικά στο Κάστρο της Λευκάδας. Όπως είπε, για να βγει ο Ιούλιος και ο Αύγουστος, πρέπει στο Κάστρο να μπαίνουν τουλάχιστον 650 έως 700 κυβικά την ώρα. Μέχρι χθες, σύμφωνα με όσα ανέφερε, έμπαιναν μεσοσταθμικά περίπου 500 έως 540 κυβικά την ώρα.

Η διαφορά είναι τεράστια. Και μπορεί να εξηγεί γιατί ορισμένοι οικισμοί ήδη πιέζονται αφόρητα.

Ο πρόεδρος των Τσουκαλάδων περιέγραψε και τη διαχρονική παθογένεια του τοπικού δικτύου. Μίλησε για παλιές συνδέσεις, για ελλείψεις σε βάνες, για λάστιχα που πηγαίνουν σε διάφορες κατευθύνσεις και για αδυναμία απομόνωσης τμημάτων όταν προκύπτει βλάβη. Όπως είπε, όταν συμβεί ένα πρόβλημα, αδειάζει όλο το δίκτυο, επειδή δεν υπάρχει η βασική δυνατότητα διαχείρισης ανά γειτονιά.

Εδώ βρίσκεται και η άλλη πλευρά του προβλήματος: ακόμη κι αν αυξηθεί η ποσότητα που φτάνει στη Λευκάδα, τοπικά δίκτυα χωρίς χαρτογράφηση, χωρίς σύγχρονο έλεγχο και με παλιές συνδέσεις θα συνεχίσουν να δημιουργούν κρίσεις. Η Κατούνα, όπως ειπώθηκε, δεν διαθέτει καν σαφές διάγραμμα του δικτύου, με τον δήμαρχο να αναφέρει ότι ακολουθούν «το λάστιχο» για να εντοπίσουν τη διαδρομή του νερού.

Η εικόνα αυτή δείχνει ένα πρόβλημα πολλών επιπέδων:

Πρώτον, δεν φτάνει αρκετό νερό στη Λευκάδα.

Δεύτερον, σημαντικές ποσότητες χάνονται πριν φτάσουν στο νησί.

Τρίτον, σε ορισμένους οικισμούς τα εσωτερικά δίκτυα είναι προβληματικά, παλιά ή ανεπαρκώς χαρτογραφημένα.

Τέταρτον, η  τουριστική περίοδος δεν έχει ακόμη κορυφωθεί.

Και αυτό το τελευταίο είναι ίσως το πιο ανησυχητικό. Γιατί η Λευκάδα δεν βρίσκεται στο τέλος του καλοκαιριού, ώστε να λέει κανείς «άντε, θα περάσει». Βρίσκεται στην αρχή της μεγάλης πίεσης. Οι επισκέπτες αυξάνονται μέρα με τη μέρα, τα καταλύματα γεμίζουν, οι ανάγκες σε νερό θα μεγαλώνουν συνεχώς και οι περιοχές που σήμερα βρίσκονται στο όριο μπορεί αύριο να μην είναι οι μόνες.

Το νερό δεν είναι πολυτέλεια. Δεν είναι παροχή δεύτερης προτεραιότητας. Είναι η βασική προϋπόθεση για να λειτουργήσει ένα σπίτι, μια επιχείρηση, ένα κατάλυμα, ένας τουριστικός προορισμός. Και όταν σε μια τουριστική Λευκάδα του 2026 υπάρχουν χωριά που περιμένουν πότε θα ανοίξει η βρύση για να πλυθούν τα παιδιά, τότε το πρόβλημα δεν μπορεί να κρυφτεί πίσω από τεχνικές εξηγήσεις, boosters, πιέσεις και μετρήσεις.

Ταξίδια και μετακινήσεις

Η δημοτική αρχή υποστηρίζει ότι μετά τις τελευταίες ενέργειες υπήρξε αύξηση της παροχής κατά 50 έως 60 κυβικά την ώρα και ότι οι υπηρεσίες παρακολουθούν το δίκτυο. Αυτό ασφαλώς είναι θετικό. Αλλά οι κάτοικοι δεν μετρούν την επιτυχία με κυβικά στα χαρτιά. Τη μετρούν στη βρύση τους. Και σήμερα, σε Κατούνα, Τσουκαλάδες και Νικιάνα, η βρύση σε πολλές περιπτώσεις δεν λέει την ίδια ιστορία με τις διαβεβαιώσεις.

Το επόμενο διάστημα θα δείξει αν οι παρεμβάσεις στην Πρέβεζα, οι έλεγχοι στο Άκτιο, η ενίσχυση της παροχής και οι εργασίες στα τοπικά δίκτυα θα μπορέσουν να σταθεροποιήσουν την κατάσταση. Αν όχι, η Λευκάδα κινδυνεύει να μπει στην καρδιά της σεζόν με το πιο βασικό αγαθό υπό αμφισβήτηση.

Και τότε το ερώτημα δεν θα είναι μόνο πού χάνεται το νερό.

Θα είναι και ποιος αναλαμβάνει την ευθύνη.

https://www.aixmilefkadas.gr/